Chế tác kim đồng hồ và bí mật quy trình công nghệ cao ít ai ngờ tới

Khám phá quy trình chế tác kim đồng hồ tinh vi từ dập nòng, hoàn thiện dao kim cương đến nghệ thuật nung xanh. Xem ngay chi tiết!

Chế tác kim đồng hồ và bí mật quy trình công nghệ cao ít ai ngờ tới

Khi chiêm ngưỡng một cỗ máy thời gian, chúng ta thường dễ bị mê hoặc bởi chuyển động nhịp nhàng của bộ máy cơ học hay sự lấp lánh của những viên đá quý trên mặt số. Tuy nhiên, có một bộ phận tuy nhỏ bé nhưng lại là "ngôn ngữ chỉ báo" cốt lõi, không thể thiếu trên bất kỳ dòng sản phẩm nào – đó chính là bộ kim. Đã bao giờ anh tự hỏi, để làm ra những chiếc kim mỏng manh, tinh xảo với độ chính xác tuyệt đối, các nhà sản xuất đã phải trải qua những công đoạn như thế nào?

Chế tác kim đồng hồ là một trong những quy trình sản xuất công nghệ cao và tinh vi nhất trong ngành đồng hồ

Nhiều người thường lầm tưởng rằng bộ kim của các thương hiệu xa xỉ ngày nay vẫn được cắt gọt, mài giũa hoàn toàn bằng phương pháp thủ công truyền thống. Nhưng sự thật hoàn toàn ngược lại. Quy trình chế tác kim đồng hồ hiện đại là một trong những phân đoạn sản xuất công nghệ cao, tinh vi và đòi hỏi sự chuẩn xác khắt khe bậc nhất ngành vi cơ khí. Hãy cùng Viện Đồng Hồ khám phá sâu hơn vào hậu trường của nghệ thuật chế tác đỉnh cao này.

Sơ lược lịch sử: Sự tiến hóa của bộ kim qua các thế kỷ

Lịch sử phát triển của kim đồng hồ luôn gắn liền với dòng chảy của ngành horology thế giới. Từ năm 1691, khi cỗ máy thời gian đầu tiên ra đời, mặt số lúc bấy giờ chỉ sở hữu một chiếc kim duy nhất để chỉ giờ. Mãi cho đến sau này, nhà chế tác đồng hồ lỗi lạc người Anh Daniel Quare mới nghiên cứu và giới thiệu cơ chế tích hợp thêm kim phút đặt đồng trục tại tâm mặt số.

Ở thời kỳ sơ khai này, bộ kim vô cùng dễ bị tổn hại do mặt số chưa có lớp kính bảo vệ, người dùng buộc phải dùng ngón tay tác động trực tiếp vào kim để điều chỉnh thời gian.

Bước sang thế kỷ 18, đồng hồ đeo tay bắt đầu được chăm chút hơn về mặt thẩm mỹ, bộ kim từ đó cũng trở nên mỏng hơn, thanh lịch và sắc nét hơn. Đây là thời đại hoàng kim của nghệ thuật thủ công, nơi các nghệ nhân đặt tên cho những dáng kim kinh điển của mình theo hình thù đặc trưng như: Baton, Dauphine, Feuille, Sword, Breguet, Moon hay Skeleton...

Đến năm 1764, một bước ngoặt lớn xuất hiện khi các thợ chế tác chuyển sang rèn kim từ những tấm thép dày để tăng năng suất. Ngày nay, với sự hỗ trợ vượt bậc của công nghệ máy tính (CAD/CAM), thế giới đã có hàng vạn mẫu kim biến thể với độ phức tạp cao, đồng thời cuộc cạnh tranh cũng trở nên khốc liệt hơn bao giờ hết. Nếu vào những năm 1960, Thụy Sĩ có tới hơn 60 công ty chuyên sản xuất kim thì ngày nay, cả thế giới chỉ còn khoảng 6 cái tên lớn tồn tại.

Lịch sử của kim đồng hồ cũng gắn liền với sự ra đời của chiếc đồng hồ đầu tiên

Quy trình chế tác kim đồng hồ chuyên biệt và tinh vi

Để tối ưu hóa chi phí và đạt độ chính xác tối đa, hầu hết các hãng đồng hồ lớn (kể cả tại Thụy Sĩ) đã ngừng tự sản xuất kim. Thay vào đó, họ chuyển giao phân đoạn này cho các công ty chuyên biệt. Một quy trình chế tác tiêu chuẩn bao gồm các bước nghiêm ngặt sau:

1. Chọn lọc nguyên liệu và Đục lỗ định vị

Quá trình bắt đầu từ những cuộn băng kim loại kéo dài, thường là đồng thau, đồng điếu, thép không gỉ, vàng hoặc hợp kim cao cấp Spinodal (CuNiSn). Các dải kim loại này được đưa vào máy tự động để đục các lỗ nhỏ định vị với khoảng cách đều tắp dọc theo chiều dài băng.

2. Dập nòng kim (Extrusion)

Dải kim loại tiếp tục đi qua máy dập thứ hai để đùn phần phôi quanh lỗ tròn có sẵn thành một đoạn ống xi lanh ngắn. Bộ phận này gọi là nòng kim – chi tiết cốt lõi sẽ ăn khớp trực tiếp với trục bánh xe bộ kim của bộ máy bên trong, giúp cố định chặt chẽ kim với trục quay.

3. Dập cắt tạo hình (Blanking)

Băng kim loại được truyền qua các khuôn dập cơ khí có độ chính xác micro để cắt rời từng chiếc kim theo hình dáng thiết kế. Để anh dễ hình dung về độ đa dạng: Nhà sản xuất Fiedler hiện sở hữu hơn 25.000 khuôn mẫu kim, trong khi Waeber cũng nắm giữ hơn 13.500 mẫu khác nhau. Đối với các dòng kim có thiết kế rỗng để phủ dạ quang, máy sẽ dập cắt hai lần: Lần một tạo hình dáng tổng thể, lần hai khoét rỗng lòng kim.

4. Gọt cắt bằng dao kim cương và Đánh bóng hoàn thiện

Sau khi tách rời khỏi cuộn phôi, kim đồng hồ sẽ được cắt gọt lại một lần nữa bằng dao kim cương kỹ thuật cao để làm sạch toàn bộ ba-via (mạt kim loại thừa). Tiếp theo, từng chiếc kim siêu nhỏ được dán dính cố định lên một khuôn giữ chuyên dụng để tiến hành công đoạn đánh bóng, vát cạnh, bo góc hoặc tạo hiệu ứng mờ satin tùy theo yêu cầu của đơn đặt hàng.

Công ty Fiedler đã có hơn 25.000 mẫu kim đồng hồ và công ty Waeber có 13.500 mẫu

Những kỹ nghệ tạo nên sự khác biệt cho bộ kim cao cấp

Một bộ kim đồng hồ có giá trị cao hay thấp phụ thuộc rất lớn vào các công đoạn trang trí hoàn thiện bề mặt phía sau:

• Nghệ thuật nhuộm màu và Mạ điện: Kim có thể được mạ các lớp kim loại quý như Rhodium, Ruthenium, Vàng 18K hoặc Vàng hồng để tăng khả năng chống oxy hóa. Với đồng hồ thể thao hay Chronograph, người ta thường dùng kỹ thuật sơn vecni các màu nổi bật như đỏ, cam, vàng lên toàn bộ hoặc một phần đầu kim để tối ưu khả năng quan sát.

• Tuyệt tác Kim thép nung xanh (Blued Steel): Đây là biểu tượng xa xỉ trên những dòng đồng hồ Thụy Sỹ cao cấp. Chiếc kim bằng thép sau khi đánh bóng gương sẽ được nung nhiệt trong lò chuyên dụng ở nhiệt độ chuẩn xác (khoảng 290°C đến 300°C). Quá trình oxy hóa nhiệt tạo ra sự giao thoa của hai lớp màng oxit sắt ($Fe_2O_3$ và $Fe_3O_4$), tạo nên sắc xanh chuyển màu sâu thẳm, quý phái mà không một loại sơn hay công nghệ mạ nào có thể sánh bằng.

• Sơn phủ dạ quang công nghệ ngược: Đối với những dòng kim khoang rỗng, vật liệu dạ quang SuperLumiNova sẽ được các kỹ thuật viên sơn phủ tỉ mỉ từ mặt sau ra mặt trước. Phương pháp này giúp bề mặt dạ quang khi nhìn từ mặt trước phẳng mịn tuyệt đối, không bị tràn viền và phát sáng đồng đều trong bóng tối với nhiều màu sắc như xanh lá, xanh dương, cam, đỏ...

Việc kiểm soát chất lượng chế tác kim đồng hồ là hết sức quan trọng. Ở nhà sản xuất Fiedler, trung tâm kiểm soát chất lượng sẽ phân loại và loại bỏ kim không đạt yêu cầu

Tiêu chuẩn kiểm soát chất lượng khắt khe

Kim đồng hồ là chi tiết siêu mỏng nên không thể kiểm tra riêng lẻ dễ dàng trong suốt quá trình sản xuất. Chúng được di chuyển theo từng lô nhỏ trong các hộp chuyên dụng, điều này rất dễ dẫn đến nguy cơ va đập, trầy xước lẫn nhau.

Chính vì vậy, khâu kiểm soát chất lượng (QC) cuối cùng cực kỳ khốc liệt. Tại các nhà máy lớn như Fiedler, trung tâm kiểm định sẽ soi kính và thẳng tay loại bỏ tới 40% sản lượng không đạt yêu cầu về độ phẳng, độ bóng hoặc sai lệch màu sắc. Chỉ những chiếc kim hoàn hảo nhất mới được đặt vào thẻ chuyên dụng để giao tới tay các hãng đồng hồ.

💡 Góc Nhìn Chuyên Gia: Thách Thức Khi Bảo Dưỡng Và Thay Thế Bộ Kim

Dưới góc độ kỹ thuật sửa chữa chuyên sâu, chuyên gia Trường Omega chia sẻ: "Bộ kim đồng hồ nằm ngay dưới mặt kính và rất gần với mặt số (dial). Khoảng cách khe hở giữa kim giờ, kim phút và kim giây chỉ được tính bằng phần mười milimet. Trong quá trình sử dụng, nếu đồng hồ gặp va đập mạnh hoặc thợ kỹ thuật tháo lắp không có tay nghề, kim rất dễ bị cong, vênh dẫn đến hiện tượng cọ kim (kim giây chạm kim phút hoặc cọc số) làm đứng máy. Đặc biệt với kim thép nung xanh hoặc kim mạ vàng đúc, chỉ một vết xước nhỏ do đầu nhíp gây ra cũng làm phá hủy hoàn toàn giá trị thẩm mỹ của cỗ máy."

🛠 Viện Đồng Hồ - Trường Omega: Địa chỉ sửa chữa, cân chỉnh bộ kim đồng hồ uy tín hàng đầu

Với cấu trúc mỏng manh và độ chính xác micro, mọi thao tác tác động vào bộ kim đồng hồ như nhổ kim, ép kim khi lau dầu, căn chỉnh sai số hay đính lại dạ quang đều phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy chuẩn kỹ thuật Thụy Sỹ. Việc giao cỗ máy đắt giá của anh cho những cửa hàng thiếu thiết bị chuyên dụng rất dễ để lại các tì vết xước xát vĩnh viễn trên kim và mặt số.

Tại Việt Nam, Viện Đồng Hồ cùng chuyên gia Trường Omega tự hào là trung tâm sửa chữa uy tín số 1, chuyên xử lý hoàn hảo các ban bệnh từ đơn giản đến phức tạp nhất trên bộ chỉ báo thời gian của những thương hiệu xa xỉ.

Điểm khác biệt vượt trội tại Viện Đồng Hồ:

• Hơn 20 năm kinh nghiệm thực chiến: Được dẫn dắt trực tiếp bởi chuyên gia Trường Omega, xử lý thành thục quy trình tháo lắp kim cho các bộ máy In-house siêu phức tạp như Chronograph, Lịch vạn niên, Tourbillon.

• Hệ thống công cụ chuyên dụng cao cấp: Sử dụng bộ nhổ kim, vam ép kim chuyên dụng theo dưỡng máy cùng hệ thống kính hiển vi soi nổi tiêu chuẩn phòng Lab, đảm bảo không chạm, không xước, không làm tổn hại bề mặt kim.

• Môi trường phòng Lab bám bụi: Toàn bộ quá trình lắp ráp mặt số và bộ kim được thực hiện trong môi trường bám bụi tuyệt đối, kiểm soát độ ẩm khắt khe để không để lại bất kỳ hạt bụi dăm nào bên trong mặt kính.

🌐 CHIẾC ĐỒNG HỒ CỦA ANH ĐANG GẶP TÌNH TRẠNG LỆCH KIM, CỌ KIM, RƠI DẠ QUANG HOẶC CẦN LAU DẦU BẢO DƯỠNG TOÀN DIỆN?

Đừng để những sai lệch nhỏ ở bộ kim làm ảnh hưởng đến phong độ vận hành và giá trị đẳng cấp của cỗ máy trên tay anh. Hãy liên hệ ngay với các chuyên gia tại Viện Đồng Hồ để tri kỷ thời gian của anh được chăm sóc một cách chuẩn xác và xứng tầm nhất!

• Hotline / Zalo: 094.333.6866

• Hệ thống Website chính thức: VienDongHo.vn | TruongOmega.com

• Viện Đồng Hồ - Sản phẩm & dịch vụ số 1 cho đồng hồ chính hãng.